Het belang van een vitale nachtrust | Vijf inzichten
01 oktober 2020 
in Slaap
5 min. leestijd

Het belang van een vitale nachtrust | Vijf inzichten

De groep mensen die last heeft van een verstoorde nachtrust is groeiende. Ondertussen komt er steeds meer inzicht over het belang van een goede slaap. Reden te meer dus om aandacht te besteden aan een goede slaap! In dit artikel lees je de vijf belangrijkste inzichten voor een vitale nachtrust.

#1: Een vitale nachtrust verkleint het risico op overgewicht

Je kent ongetwijfeld het gevoel van trek op de dagen dat je een slechte nachtrust hebt gehad. Op zo’n dag wil je de hele tijd wel eten en je hang naar producten die niet per se goed voor je zijn, is op dit soort dagen juist groot. Je bent niet te enige! En er is een logische verklaring voor dit fenomeen.

Deze trek wordt namelijk veroorzaakt doordat een gebrek aan slaap schommelingen in de hongerhormonen veroorzaakt. Het gevolg daarvan is een verstoorde eetlustregulatie (1, 2). Bij een gebrek aan slaap zijn er hogere niveaus van ghreline (het hormoon dat eetlust stimuleert) en verminderde niveaus van leptine (het hormoon dat eetlust onderdrukt) aanwezig (3).

Een goede nachtrust heeft een positieve invloed op de insulinegevoeligheid

Het blijkt zelfs zo te zijn dat slechte slaap één van de belangrijkste oorzaak is van overgewicht en obesitas (4). Aandacht hebben voor een goede nachtrust staat op nummer één, maar kennis van de hongerhormonen staat op belangrijke tweede plek!

Het gebrek aan een vitale nachtrust vergroot je risico op overgewicht en obesitas.

#2: Een vitale nachtrust heeft een positieve invloed op DMII en het metabole systeem

Een zogenaamde silent killer’van een slechte nachtrust is de invloed op je bloedsuikerspiegel. Uit onderzoek blijkt dat een korte nachtrust invloed heeft op de bloedsuikerspiegel en tevens de insulinegevoeligheid vermindert (6). Hiermee ontstaat er een vergroot risico op het ontwikkelen van diabetes type 2 (7 ).

Zo liet een onderzoek bij gezonde jonge mannen zien dat het beperken van de slaap tot 4 uur per nacht gedurende 6 nachten op rij symptomen van prediabetes verhoogde (8). Deze symptomen verdwenen na een week langere slaapduur.

Ook hier geldt dat aandacht voor een goede slaaphygiëne belangrijk is. Daarnaast kan het helpen om middels andere methoden je bloedsuikerspiegel op peil te houden.

Er zijn vele onderzoeken die laten zien dat verminderde slaap (korter dan zes uur) een negatieve invloed heeft op metabole waarden.

#3: Een vitale nachtrust zorgt voor een gezond immuunsysteem en kleinere kans op ontstekingen

Zonder dat je het direct doorhebt, kan slaap een groot effect hebben op ontstekingen in je lichaam. Het is bekend dat een verminderde slaap ontstekingen en celbeschadigingen activeert. Zo is slecht slapen is sterk in verband gebracht met langdurige ontsteking van het spijsverteringskanaal (9, 10).

Onderzoekers bevelen daarom ook aan om het evalueren van de slaap mee te nemen als onderdeel van het behandelplan bij mensen met langdurige ontstekingsproblemen (10).

Het wordt nog altijd aangeraden om 8 uur te slapen

Reden voor de relatie tussen slaap en ontstekingen kan zijn, dat een verminderde nachtrust ook invloed heeft op het immuunsysteem. Het blijkt namelijk dat je bij zeven uur slaap of minder een vergrootte kans hebt om verkouden te worden (11).

Een korte nachtrust zorgt voor een verzwakt immuunsysteem.

#4: Een vitale nachtrust verkleint het risico op depressie

Geestelijke gezondheidsproblemen, zoals depressie, zijn sterk verbonden met een slechte slaapkwaliteit en slaapstoornissen. Zo lijken depressieve gevoelens de slaap te beïnvloeden. Geschat wordt dat 90% van de mensen met een depressie klaagt over de slaapkwaliteit (12).

Anderzijds rapporteren degenen met een slaapstoornis significant hogere percentages depressies dan degenen zonder (13). Slecht slapen wordt ook in verband gebracht met heftige depressieve gedachten, waarbij er zelfs een verhoogd risico op overlijden door zelfmoord is (14). 

De wisselwerking tussen slaap en depressie is tweezijdig: slechte slaap lokt depressie uit en depressieve gevoelens zorgen voor een slechte nachtrust.

#5 Een vitale nachtrust zorgt voor betere sociale interactie

Lukt het je na een slechte nacht minder goed om sociale interacties aan te gaan? Je bent niet de enige! Slechte slaap zorgt voor een verminderd vermogen om sociale interacties aan te gaan. Verschillende onderzoeken laten zien dat je na een slechte nacht minder goed in staat bent om uitingen van emoties op iemand z’n gezicht te interpreteren (15, 16).

Slaapgebrek maakt sociale interacties lastig

Niet zo vreemd dus, dat je na een korte nacht minder geneigd bent om een diepgaand gesprek met iemand aan te gaan. Je bent minder goed in staat om sociale ‘cues’ te herkennen en op te volgen. Een prettig en gelijkwaardig gesprek met iemand voeren is dan minder makkelijk.

Je zult je zo dus ook voor kunnen stellen dat een langdurig gebrek aan slaap geen goede impact heeft op het onderhouden van je sociale contacten en intieme relaties. Heb je last van slechte slaap en ondervind je hiervan hinder in je sociale relaties? Probeer het onderwerp bespreekbaar te maken. Begrip van anderen kan ervoor zorgen dat de impact van jouw slaapgebrek minder groot is.

Een gebrek aan slaap maakt contact met vrienden en intimi lastig, omdat je minder goed in staat bent om emoties te interpreteren.

Over de schrijver
Ik ben initiatiefnemer van Holistisch Herstel, een online platform voor iedereen die in herstel is van overbelastingsklachten. Ik werkte bijna tien jaar in het hoger onderwijs en kreeg in 2018 tijdens mijn sabbatical te maken met een burn-out en fibromyalgie. Op dat moment maakte ik een reis in m'n camper door Europa en leerde ik langzaam maar zeker de ups&downs van het herstelproces kennen. Uit deze leerweg is Holistisch Herstel ontstaan.
Reactie plaatsen